Đợt rồi đi cắm trại thấy ông anh lôi ra cây BLF Q8 (Sofirn Q8), tự dưng bao nhiêu hoài niệm ùa về. Mình vốn thích đèn pin từ nhỏ, nhưng phải tới khoảng năm 2013 mới thực sự được tiếp cận với những cây đèn “siêu sáng” đúng nghĩa.
Đó cũng là giai đoạn đỉnh cao của những cây đèn pin ngắn, lùn, thân to như lon nước ngọt. Ở nước ngoài, người ta gọi chúng bằng cái tên rất hình tượng: “soda-can flashlights”.
Dạng đèn này giữ thị phần đáng kể suốt nhiều năm, kéo dài tới khoảng 2020, với hàng loạt cái tên từng được xem là mơ ước của giới chơi đèn: Jetbeam DDR30, Olight X7, X7R, Acebeam X80… và không thể không nhắc tới mẫu BLF Q8 “quốc dân”, sau này được Sofirn sản xuất với số lượng cực lớn.
Thế nhưng, tới năm 2026, đèn pin dạng lon nước ngọt gần như đã biến mất khỏi thị trường, và nhiều khả năng trong tương lai sẽ thực sự đi vào dĩ vãng.
Vì sao một thiết kế từng rất phổ biến lại dần bị bỏ lại phía sau?
Bài viết này sẽ liệt kê ra những lý do tiêu biểu dựa trên kinh nghiệm cá nhân của mình.
1. Kích thước không còn là thứ để khoe
Một đặc trưng của đèn pin dạng lon nước ngọt chính là cấu trúc thân đèn to nhưng ngắn, được thiết kế để đặt 3-4 viên pin 18650 nằm song song. Thường các hãng sẽ dừng lại ở 4 pin bởi nhiều hơn sẽ không hợp lý để cầm nắm.
Vào thời điểm 2013 – 2017 thì cách đơn giản nhất để tạo ra một cây đèn pin công suất khủng là gắn cho nó nhiều pin và chip LEDs. Thời đó Cree XM-L2 là chùm của led siêu sáng, mỗi chip sẽ cho ra khoảng 1000 Lumens với 1 viên pin sạc 18650.
Tóm lại thì nếu muốn một cây đèn pin sáng khủng từ 3000 Lumens với công nghệ LED thời đó thì đèn lon nước ngọt là sự lựa chọn phổ biến nhất.
Từ 2020 trở đi là sự bùng nổ của công nghệ LED, Driver và cả pin. Một cây đèn chạy 1 pin cỡ 18650 hay 21700 cũng dễ dàng đạt 3-4000 Lumens => Kích thước thân lớn dần trở nên vô lý.
2. Trải nghiệm cầm nắm không ổn
Với những mẫu đèn chạy 3 pin 18650 như Sofirn SP36, Jetbeam DDR30 thì mình thấy cầm nắm vẫn ổn do đường kính thân chỉ loanh quanh ~ 50mm.
Nhưng tới đèn chạy 4 pin thì sẽ cảm thấy không thoải mái khi cầm nắm thời gian dài, kiểu dùng vài tiếng trong rừng thì sẽ phải đổi tay liên tục và thường phải gắn thêm dây đeo để tránh bị rơi.
Chưa kể, đèn pin dạng lon nước ngọt gần như không có tính di động. Việc bỏ túi rất bất tiện do thân to, trong khi trọng lượng có thể lên tới hơn 500 g khi gắn đủ pin.
Chính vì vậy, nhiều người dùng cho rằng đèn pin dạng lon nước ngọt chỉ thực sự hợp lý khi đặt cố định trên bàn và sử dụng như một nguồn sáng hắt trần hoặc chiếu sáng cho nhóm đông người.
3. Sự xuất hiện của pin sạc 21700
Tesla giới thiệu pin sạc cỡ 21700 vào năm 2017, và các hãng đèn pin nhanh chóng bắt sóng xu hướng này. So với pin 18650 tiêu chuẩn, pin 21700 có dung lượng cao hơn gần gấp đôi, trong khi kích thước chỉ tăng khoảng 20%.
Chỉ với một viên pin 21700 chất lượng tốt, dòng xả cao, một cây đèn pin đã có thể đạt mức sáng trên 3000 lumen, đồng thời duy trì ổn định quanh 1000 lumen trong thời gian dài, hiệu năng tương đương với những mẫu đèn chạy 3 viên pin 18650 trước đây.
Trong khi đó, đèn pin sử dụng pin 21700 lại gọn gàng hơn rất nhiều: đường kính thân thường dưới 30 mm, trọng lượng dưới 200 g. Với hiệu suất gần tương đương nhưng kích thước và trọng lượng giảm mạnh như vậy, không khó hiểu khi người dùng dần quay lưng với những cây đèn pin dạng lon nước ngọt béo và lùn.
Ngay cả pin sạc cỡ 18650 cũng đã tiến bộ đáng kể, với dung lượng hiện nay có thể đạt tới 4000 mAh. Chỉ cần thiết kế thân đèn chứa 2 viên pin song song, như dòng Fenix TK35R, đã là quá thoải mái về hiệu năng cho đa số nhu cầu.
Hoặc đi xa hơn, việc đặt 2 viên pin 21700 song song, như trên Fenix LR36R Pro, cho thấy các hãng hoàn toàn có thể đạt công suất cao mà không cần quay lại thiết kế lon nước ngọt truyền thống.
4. Mục đích sử dụng hẹp
Thực ra thì đèn pin lon nước ngọt không “chết” mà chỉ bị đẩy vào ngách cho những mục đích chuyên biệt như:
- Tìm kiếm cứu nạn
- Dùng cho nhóm đông người
- Chiếu sáng diện rộng cho quay phim, chụp ảnh
- Sử dụng cố định tại nhà
Với công nghệ bây giờ thì đèn pin dạng này đã mạnh mẽ hơn trước rất nhiều, độ sáng có thể đạt > 10.000 Lumens một cách dễ dàng nhưng đa số người dùng phổ thông vẫn thấy chưa đủ thuyết phục để mang theo những cây đèn cồng kềnh như vậy. Họ cần đèn nhỏ gọn để bỏ túi, có thể cho độ sáng cao trong thời gian ngắn khi cần.
Chưa kể với giới hạn kích thước nếu dùng 3-4 pin 18650 thì việc tản nhiệt cũng là bài toán nan giải, dùng có sáng mạnh cỡ nào thì chúng cũng chỉ duy trì ổn định ở khoảng 2000 Lumens quay đầu.
Với những tổ chức cứu hộ, đi hang động chuyên nghiệp họ sẽ trang bị đèn to hẳn để duy trì được độ sáng cao trong thời gian dài.
Chẳng hạn như Fenix LR40R V2 cũng dùng 4 pin 18650 nhưng kích thước làm đủ to để kéo ổn định ở ~ 3000 Lumens tới khi hết pin.
Hay như Fenix LR60R nặng tới 1.5kg tính cả pin nhưng lại có thể duy trì ở ~ 3500 – 5000 Lumens.
Tổng kết
Có thể nói, đèn pin dạng lon nước ngọt hiện nay vẫn tồn tại, nhưng không còn ở vị thế trung tâm của thị trường. Dù cả các hãng lớn lẫn những thương hiệu giá rẻ như Sofirn vẫn tiếp tục sản xuất, tập khách hàng mà họ hướng tới đã trở nên rất hẹp, mang tính phục vụ nhu cầu cụ thể, thay vì tạo trào lưu và bán với số lượng lớn như các dòng đèn pin nhỏ gọn.
Trong khoảng 3–5 năm tới, đèn pin dạng lon nước ngọt nhiều khả năng vẫn sẽ còn hiện diện. Tuy nhiên, với những thay đổi về công nghệ pin, LED và thói quen sử dụng của người dùng, thật khó để hình dung một kịch bản mà thiết kế này có thể bùng nổ trở lại như thời kỳ hoàng kim trước đây.
